Bezpieczeństwo

Jak SODIK chroni dane nieletnich

Opis dla kierowników ośrodków kuratorskich, działów informatyki sądów i inspektorów ochrony danych (IOD). Piszemy, co działa w systemie. Pomijamy szczegóły konfiguracji, które mogłyby ułatwić atak. Te dostaje IOD sądu przed podpisaniem umowy.

Gdzie są dane

• Serwer w Unii Europejskiej. Baza danych i kopie zapasowe leżą na szyfrowanym dysku (LUKS). Klucza do dysku nie ma na serwerze, serwer pobiera go przy starcie z osobnej maszyny.
• Przeglądarka pracownika łączy się z systemem ośrodka (adres w postaci nazwa-ośrodka.sodik.pl) bezpośrednio z naszym serwerem. Połączenie jest szyfrowane (TLS) i odszyfrowuje je dopiero nasz serwer, bez pośredników.
• Baza danych nie przyjmuje połączeń z internetu. Korzysta z niej tylko aplikacja na tym samym serwerze.
• Dane nieletnich nie trafiają do zewnętrznych modeli sztucznej inteligencji ani do usług analitycznych.

Logowanie

• Hasło ma co najmniej 12 znaków, w tym małą i wielką literę, cyfrę i znak specjalny. W bazie zapisujemy tylko skrót hasła (bcrypt), nie samo hasło.
• Logowanie dwuetapowe: kod z aplikacji na telefonie (TOTP), kod wysłany e-mailem albo klucz bezpieczeństwa (WebAuthn, np. klucz USB). Kierownik ośrodka i administrator systemu muszą je mieć włączone, wychowawca włącza je w swoim profilu.
• Po zgubieniu telefonu lub klucza pracownik loguje się jednym z 10 jednorazowych kodów zapasowych. Bez kodów kierownik resetuje mu logowanie dwuetapowe, a reset trafia do dziennika audytu.
• Po serii nieudanych prób logowania konto blokuje się na 15 minut.
• Sesja wygasa po 4 godzinach bez aktywności. Zmiana hasła i przycisk "Wyloguj ze wszystkich urządzeń" od razu kończą wszystkie sesje konta.
• Ośrodek może ustawić obowiązkową zmianę hasła co określoną liczbę dni.

Kto co widzi

• Każdy ośrodek ma własny adres i widzi tylko swoje dane. Serwer sprawdza przynależność do ośrodka przy każdym zapytaniu na podstawie zalogowanego konta, nie danych wysłanych przez przeglądarkę.
• Wychowawca widzi i edytuje tylko karty swoich podopiecznych. Kierownik widzi cały ośrodek i zarządza kontami pracowników.
• Konto administratora systemu, z którego obsługujemy SODIK, nie pokazuje spostrzeżeń ani notatek o nieletnich.
• Połączenia spoza Polski są blokowane. Na wniosek ośrodka dopuszczamy wskazane adresy IP.

Historia zmian

• Dziennik audytu zapisuje dodanie, zmianę i usunięcie danych, otwarcie karty nieletniego, eksporty i wydruki, logowania oraz odmowy dostępu. Każdy wpis ma datę, konto i adres IP.
• Kierownik widzi w karcie nieletniego, kto i kiedy ją otwierał.
• Baza danych odrzuca każdą próbę zmiany lub usunięcia wpisu w dzienniku audytu.

Kopie zapasowe

• Kopia bazy powstaje co noc. Kopie z ostatnich 7 dni są na szyfrowanym dysku serwera.
• Codziennie kopia trafia do drugiej lokalizacji w Polsce. Szyfrujemy ją przed wysłaniem z serwera.
• Po awarii serwera tracimy najwyżej zmiany od ostatniej kopii w drugiej lokalizacji, czyli do ok. 26 godzin pracy.
• Raz w miesiącu automat odtwarza kopię na próbnej bazie, sprawdza, czy dane są kompletne, i zapisuje wynik w dzienniku testów, który ośrodek dostaje na żądanie.

Dane osobowe (RODO)

• Ośrodek (administrator danych) zawiera z nami umowę powierzenia przetwarzania danych (art. 28 RODO).
• Naruszenie ochrony danych zgłaszamy ośrodkowi w ciągu 24 godzin od jego stwierdzenia, także w dni wolne. Ośrodek ma wtedy czas na zgłoszenie do Prezesa UODO w ustawowych 72 godzinach.
• Kierownik pobiera komplet danych nieletniego do pliku, gdy ktoś skorzysta z prawa dostępu do danych.
• Zakończoną kartę kierownik anonimizuje albo trwale usuwa. Może też włączyć automatyczne czyszczenie kart po ustalonej liczbie lat.
• Po zakończeniu umowy w ciągu 5 dni roboczych przekazujemy dane ośrodka (PDF i JSON), a potem trwale je usuwamy.

Serwer i aplikacja

• Aktualizacje bezpieczeństwa systemu operacyjnego instalują się automatycznie.
• Adresy, z których przychodzą skanowania i próby ataków, są automatycznie blokowane.
• Do serwera logujemy się wyłącznie kluczem, bez haseł.
• Aplikacja wysyła przeglądarce nagłówki bezpieczeństwa (Content Security Policy z kluczem jednorazowym dla każdej strony, HSTS), które ograniczają skutki wstrzyknięcia obcego skryptu i wymuszają szyfrowane połączenie.

Dla IOD i działu informatyki

Przed podpisaniem umowy przekazujemy wzór umowy powierzenia z listą podmiotów przetwarzających, opis środków technicznych i organizacyjnych oraz materiały do oceny skutków dla ochrony danych (DPIA). Ośrodek ma prawo do audytu po uzgodnieniu terminu.

Zgłaszanie podatności

Jeśli znajdziesz lukę w zabezpieczeniach, napisz na [email protected]. Odpowiadamy w ciągu jednego dnia roboczego. Dane kontaktowe są też w pliku security.txt.

Stan na 30 października 2026 r.